136) „I niech da ci Elohim z rosy niebios, z tłustości ziemi, i obfitość zboża i wina” (we-jitten lecha ha-Elohim mi-tal ha-szamajim u-mi-szmanej ha-arec we-rov dagan we-tirosz). Powiedział Rabbi Aba: ten werset został już wyjaśniony, ale chodź i zobacz (amar rabbi Aba hai kra okmuha aval ta chezej) „Pieśń stopni: Do Stwórcy, w moim ucisku wołałem i odpowiedział mi” (szir ha-ma’alot el Haszem ba-carata li karati wa-ja’aneni). Ileż pieśni i pochwał wypowiedział król Dawid przed Świętym, niech będzie błogosławiony, a wszystko po to, by naprawić swój stopień i uczynić dla siebie imię (kamma szirin u-tiszbachan amar Dawid malka kamej Kudsz’a brich hu we-kolla begin le-atkana dargej u-le-me’bad leih szema), jak w innym wersecie: „I uczynił Dawid imię” (ke-dawar acher wa-ja’as Dawid szem). A tę właśnie pieśń wypowiedział, gdy zobaczył to działanie wobec Jaakowa (we-szirata da amar kad chaza owada da le-Jaakow).
Sulam
136) „I niech da ci Wszechmogący z rosy niebios i z tłustości ziemi, i obfitość zboża i wina”[1]. Ile pieśni i pochwał wznosił król Dawid przed Stwórcą. I wszystko to po to, aby naprawić swój stopień, to znaczy Nukwę, i uzyskać imię – to znaczy przyciągnąć do niej mochin. Gdy zobaczył, że Jaakow otrzymał odpowiedź i błogosławieństwa, wzniósł Dawid pieśń: „W swoim utrapieniu wołałem, i On odpowiedział mi”[2]. A gdyby Jaakow nie otrzymał błogosławieństw – to znaczy doskonałych mochin dla budowy Nukwy – Dawid nie mógłby jej wysławiać.
137) Rabbi Elazar powiedział: Jaakow powiedział tę pieśń w chwili, gdy jego ojciec powiedział do niego: „Zbliż się proszę, i dotknę cię, mój synu, czy ty jesteś moim synem Esawem, czy nie” (rabbi Elazar amar: Jaakow amar szirata da, be-sza’ata de-amar leih abuj: gesza na wa-amuscha beni, ha-atta ze beni Esaw im lo). Wtedy Jaakow bardzo się trwożył, bo bał się, że jego ojciec go rozpozna i stanie się to jawne przed nim (kedein hawa Jaakow be-akko saggi, de-dachil de-abuj jeda leih, we-ishtemoda kamej). Co jest napisane? „I nie rozpoznał go, bo ręce jego były jak ręce Esawa, jego brata, owłosione, i pobłogosławił go” (ma ketiv? we-lo hikiru, ki haju jadaw ki-jedej Esaw achiw se’irot, wa-jewarechehu). Wtedy powiedział: „Do Stwórcy, w moim ucisku wołałem i odpowiedział mi” (kedein amar: el Haszem ba-carata li karati, wa-ja’aneni).
Sulam
137) Jaakow wzniósł tę pieśń, kiedy ojciec powiedział do niego: „Podejdź, proszę, i niech cię dotknę, mój synu”[3]. Jaakow był wtedy w wielkim utrapieniu, ponieważ obawiał się, że ojciec go rozpozna i wszystko się wyda. Co powiedziano? „I nie rozpoznał go”[4]. Wtedy powiedział on do Stwórcy: „W swoim utrapieniu wołałem, i On odpowiedział mi”460.
138) Stwórco, ocal moją duszę od warg kłamliwych, od języka zdradliwego (Haszem ha-cila nafshi mi-sfat szeker, mi-laszon remija) – to jest ten stopień, w którym przebywa Esaw, bo on jest wargą kłamstwa (da hu darga de-Esaw szarja bej, de-ihu sfat szeker). „Warga kłamstwa” – w chwili, gdy ten wąż przyniósł oszczerstwo na świat, i podstępnie przyniósł oszczerstwo, przez co świat został przeklęty (sfat szeker – be-sza’ata de-ajetei hahu chiwja le-wotin al alma, u-vaakimu ajetei le-wotin, de-itlatja alma).
Sulam
138) „Stwórco, wybaw moją duszę od ust kłamliwych”[5]. To jest stopień, na którym znajdował się Esaw – to znaczy wąż – i to są „usta kłamliwe”. Co oznacza „usta kłamliwe” na jego stopniu? Chodzi o to, że gdy wąż sprowadził przekleństwa na świat, to znaczy doprowadził do grzechu Drzewa poznania, uczynił to kłamstwem i podstępem, sprowadzając te przekleństwa na świat[6].
[1] Tora, Bereszit, 27:28–29. „Niech da ci Wszechmogący z rosy niebios i z tłustości ziemi, i obfitość zboża i wina. Niech ci służą narody, i niech ci się kłaniają ludy. Bądź panem nad swoimi braćmi, i niech ci się kłaniają synowie twojej matki. Kto cię przeklina – niech będzie przeklęty, a kto cię błogosławi – niech będzie błogosławiony.”
[2] Pisma, Tehilim, 120:1. „Pieśń stopni. Do Stwórcy, w moim utrapieniu, wołałem – i odpowiedział mi.”
[3] Tora, Bereszit, 27:21. „I powiedział Icchak do Jaakowa: ‘Podejdź, proszę, i dotknę cię, mój synu – czy ty jesteś moim synem Esawem, czy nie?’”
[4] Tora, Bereszit, 27:23. „I nie rozpoznał go, ponieważ jego ręce były owłosione jak ręce jego brata Esawa, i pobłogosławił go.”
[5] Pisma, Tehilim, 120:2. „Stwórco, wybaw moją duszę od warg kłamliwych, od języka zdradliwego.”
[6] Zob. Zohar, parasza Bereszit, część 1, p. 442–443.