176) (Tajemnice Tory) Miszna: Synowie Wyższego, święci Najwyższego, błogosławieni świata, mózg orzecha, zebrali się, by poznać (matnitin: bnej Eljon, kadiszej Eljonin, berichan de-alma, mocha de-egozah, kenaszu le-minda). Oto ptak zstępuje każdego dnia, budzi się w ogrodzie (ha cipora nachit be-kol joma, it’ar be-ginta). Płomień ognia na jego skrzydłach (szalheva de-nura be-gadfaha), w jego ręce – trzy łopatki ostrzejsze niż miecz (bi-jedaha: telata magrofin, szeninan ke-charba), klucze skarbów w jego prawej ręce (maftachan genizin, bi-jeda jemina).

Sulam

176) Synowie Wyższego, wyżsi sprawiedliwi! Błogosławieni świata, którzy dostąpili wnętrza orzecha, zgromadźcie się, by poznać to, że ptak zstępuje każdego dnia, budzi się w ogrodzie, ognisty płomień w jej skrzydłach. W jej ręce trzy łopatki, tzn. szufle, ostre jak miecz, klucze do skarbów w jej prawej ręce.

Wyjaśnienie. Zohar wzywa tylko tych, którzy dostąpili tych stopni, które są tu wymienione, i są to: Hochma i Bina, Tiferet i Malchut (HuB TuM): „synowie Wyższego” – to Bina, „wyżsi święci” – Hochma, „błogosławieni świata” – Tiferet, „wnętrze orzecha” – Malchut. I mówi do nich: „Zgromadźcie się, by poznać” i pojąć wezwanie ptaka, który woła każdego dnia w Ogrodzie Eden – albowiem oni są godni, by zrozumieć te sprawy, a nie ci, którzy jeszcze nie dostąpili tych stopni.

„Ptak” – to Nukwa Zeir Anpina. „Ogród” – to Ogród Eden, miejsce Nukwy, która osiągnęła właściwość Imy, a jej własna właściwość nie jest w ogóle rozróżnialna[1]. I dlatego powiedziano tutaj, że „ptak zstępuje każdego dnia” – tzn. ptak, Nukwa, zstępuje z miejsca Imy, po tym jak osiągnęła swoją własną właściwość, „budzi się w ogrodzie” – i budzi się każdego dnia w Ogrodzie Eden, by stamtąd wzywać, ponieważ tam jest całkowicie podobna do Imy. A jej upodobnienie się do Imy objawia się w trzech właściwościach:

  1. Katnut, właściwość WaK, zwana „skrzydłami”, tzn. powinna być podobna do „skrzydeł” Imy;
  2. Świecenie Hochmy, która wciąż pozostaje zakryta, a jej miejsce – to lewa ręka, i jest to GaR de-WaK;
  3. Chasadim, które obłaczają Hochmę i ujawniają ją do świecenia w pełni doskonałości, i dlatego nazywane są „kluczami do skarbów”, ponieważ bez nich wszystkie skarby Hochmy pozostają zamknięte.

Nukwa zstąpiła do Ogrodu Eden z Imy i otrzymała od niej „ognisty płomień w skrzydłach jej” – tzn. zstąpiła razem z nią z Imy sądy, zwane ognistym płomieniem, a ich miejsce zwane jest „skrzydłami”, czyli osiągnęła właściwość katnut od Imy. I wraz z nią zstąpiły też „w jej ręce trzy łopatki, ostre jak miecz” – w lewej jej ręce zstąpiło świecenie Hochmy, i choć jest jeszcze zakryte, mimo to wypędza wszystkie klipot, które są brudem i nieczystością, zamykającymi kanały obfitości od świecenia ku niższym. I dlatego nazywana jest łopatką ostrą jak miecz, która oczyszcza cały brud tak, że nie widać już jego miejsca. A ponieważ nastąpiło wzajemne włączenie w dwunastu właściwościach – tzn. są trzy części w każdej z właściwości Hesed i Gwura, Necach i Hod, zwanych „rękami” i „nogami” – dlatego i tutaj wspomniano trzy łopatki w jej lewej ręce, odpowiadające trzem częściom ręki. I to jest druga właściwość, którą otrzymała od Imy.

„Klucze do skarbów w jej prawej ręce” – to trzecia właściwość, którą zstąpiła razem z sobą do Ogrodu Eden od Imy – światło chasadim, których miejsce jest w prawej ręce, i które obłaczają Hochmę, i nazywane są „kluczami do skarbów”, ponieważ otwierają skarby Hochmy. A bez nich wszystkie skarby Hochmy pozostają zamknięte, jak na kłódkę i zasuwę.

177) Woła z mocą i mówi: „Kto spośród was, którego oblicze jaśnieje, wszedł i wyszedł, i umocnił się w Drzewie Życia, dotknął jego gałęzi, uchwycił się jego korzeni, jadł z jego owoców słodycz miodu, dał życie duszy i uzdrowienie ciału?” (karei be-chajil wa-amar: man minchon di-nehiru anpoy, di-a’al u-nafak we-itkakef be-ilana de-chajej, mata be-anpoy, achid be-szarszoy, acheil me-ibej matik mi-dusza, jahev chajin le-nafsza, aswata le-garmeih).

Sulam

177) Głośno woła ona, zwracając się do sprawiedliwych w Ogrodzie Eden: „Ten spośród was, którego oblicze jaśnieje, ten, kto dostąpił mądrości, jak powiedziano: «Mądrość człowieka rozświetla jego oblicze»”[2], ten, kto „wszedł i wyszedł i umocnił się w Drzewie Życia…”. To znaczy, że dostąpił trzech linii: „wszedł” – we właściwość prawej linii, „wyszedł” – we właściwość lewej linii, „i umocnił się w Drzewie Życia” – we właściwości linii środkowej. „Doszedł do jego gałęzi” – sfirot HaGaT NeHI, zawartych w Zeir Anpinie, który nazywa się Drzewem Życia, a one są jego gałęziami. „I połączył się z jego korzeniem” – tzn. z GaR Zeir Anpina, „spożywa z jego owoców, które są słodsze od miodu” – to świecenie Hochmy w Nukwie Zeir Anpina, która jest jego owocem, i jest ono słodkie, jak powiedziano: „Jak słodkie jest to światło dla moich oczu”, a ejnaim (oczy) odnoszą się do właściwości Hochmy. „Niosące życie dla duszy i uzdrowienie dla niego samego” – tzn. dla jego ciała (guf).

178) Niech się strzeże przed złym zamysłem, przed myślą, która kłamie wobec Drzewa Życia, kala rzekę, potok i źródło Israela, daje śmierć duszy i złamanie ciału – nie ma w nim żadnego trwania (istammar me-hirhura bisza, me-hirhura de-meszakar be-ilana de-chajej, mesa’ev nahara we-nachala, mekorah de-Israel, di-jehew mota le-nafsza, u-teviru le-garmeih – leit leih kijuma kelal).

Sulam

178) I ona woła, mówiąc: „Kto tego wszystkiego dostąpił?! Ten, kto strzeże się złych myśli – myśli niosących kłamstwo Drzewu Życia, myśli zanieczyszczających rzekę i strumień, źródło Israela, myśli niosących śmierć duszy i rozbicie jemu samemu, pozbawiając go całego życia.”

Wyjaśnienie powiedzianego. Nukwa ze strony swojej własnej właściwości nie jest zdolna do przyjmowania żadnych mochin, ponieważ działa na nią pierwsze skrócenie[3]. I wszystkie mochin, które otrzymuje, otrzymuje dzięki swojemu wzniesieniu i włączeniu w kelim Imy, dlatego punkt jej własnej właściwości musi być całkowicie ukryty w niej. A jeśli się ujawnia, wszystkie światła natychmiast od niej odchodzą, ponieważ ujawnia się, że odnosi się nie do właściwości Imy, lecz do właściwości Malchut, na którą działa skrócenie, i nie jest zdolna do przyjmowania świateł Imy.

I dlatego – to Drzewo Poznania Dobra i Zła, o którym powiedziano: „Jeśli człowiek dostąpił – stało się dobrem, a jeśli nie dostąpił – to złem”[4]. Innymi słowy, jeśli człowiek dba o to, by przylgnąć do linii środkowej, która uzgadnia linie w taki sposób, że prawa linia świeci z góry w dół, a lewa – z dołu w górę, i również sam człowiek nie przyciąga świecenia Hochmy lewej linii z góry w dół, to uważany jest za tego, który dostąpił – i staje się to dobrem, tzn. punkt własnej właściwości Nukwy pozostaje ukryty i nieujawniony.

Jednak jeśli przyciąga świecenie lewej linii z góry w dół i uszkadza linię środkową, uważa się, że „nie dostąpił – i staje się to złem”. I natychmiast nad nim ujawnia się punkt własnej właściwości Nukwy, a światła życia od razu się ulatniają i go opuszczają.

I aby „nie dostąpić”, nie potrzeba jeszcze samego działania – przyciągnięcia z góry w dół – wystarczy jedynie grzech w myśli, i chociaż nie zgrzeszył jeszcze czynem, już uznaje się, że „nie dostąpił” i staje się to złem, a światła świętości odchodzą od niego, a duch głupoty, który jest śmiercią i złem, obłacza się w niego, aby doprowadzić go do grzechu w czynie, jak powiedziano: „Nie popełni człowiek wykroczenia, jeśli nie zamieszka w nim duch głupoty”[5].

I to jest sens słów: „Ten, kto strzeże się złych myśli” – tzn. tylko ten dostępuje wyższych świateł, kto uchronił się przed złą myślą, myślą zgrzeszyć i przyciągnąć świecenie lewej linii z góry w dół. „Myśli niosących kłamstwo Drzewu Życia” – ponieważ Drzewo Życia to linia środkowa, ostatecznie ustalająca, że tylko prawa linia będzie świecić z góry w dół, a lewa linia – tylko z dołu w górę. A ponieważ człowiek pomyślał, jak przyciągnąć z góry w dół, wychodzi na to, że kłamie i szkodzi naprawie Drzewa Życia. „Myśli zanieczyszczających rzekę i strumień, źródło Israela” – i co więcej, zanieczyszcza rzekę – właściwość Imy – i strumień – Jesod Imy, który jest źródłem Zeir Anpina, zwanego Israel.

Wyjaśnienie. Po tym, jak światła odchodzą z Nukwy z powodu ujawnienia w niej siły skrócenia, szkoda ta dotyczy także Imy, ponieważ Nukwa została już włączona w Imę. I uważa się, jakby została zanieczyszczona przez kontakt z czymś obcym, ponieważ z punktu jej własnej właściwości nie ma w niej żadnego uszkodzenia wskutek pierwszego skrócenia, lecz przez to, że połączyła się z Nukwą, otrzymuje uszkodzenie poprzez nią. A Ima nazywana jest rzeką, o której powiedziano: „I rzeka wypływa z Edenu”[6]. A ze strony jej Jesodu nazywa się strumieniem, o którym powiedziano: „Ze strumienia na drodze pić będzie”[7] Zeir Anpin, „dlatego podniesie głowę (rosz)”849 – tzn. Zeir Anpin osiąga GaR i rosz dzięki strumieniowi, Jesodowi Imy.

I dlatego powiedziano: „Myśli niosące śmierć duszy i rozbicie jemu samemu” – bowiem po odejściu świateł z Nukwy odchodzi także światło człowieka, zwane „duszą” (nefesz), a jego kli, zwane „ciałem” (guf), rozbija się, „pozbawiając go całego życia” – nie ma już skąd czerpać światła życia, dlatego rozpada się i umiera.

179) Zły zamysł, który kala to jego źródło, tworzy drzewo kłamstwa (hirhura de-mesa’ev hahu mekorah di-leih, aved ilana de-szikra), ponieważ ten zamysł wznosi się i podmienia duszę pod duszę (be-gin de-hahu hirhura salka, we-achlaf nafsza techot nafsza). Drzewo życia się oddala, a drzewo śmierci umacnia się w nim, i dusza z tamtego miejsca zostaje pociągnięta (ilana de-chajej istallak, we-ilana de-mota itkakef bei, nafsza mi-tamman maszech).

Sulam

179) „Myśli, które zanieczyściły jego źródło” – tzn. Drzewo Życia, Zeir Anpina, z powodu tego, że przeniósł uszkodzenie Nukwy do Imy – „tworzą Drzewo Kłamstwa” – ponieważ szkoda i zniszczenie świateł źródła Drzewa Życia stopniowo kształtują Drzewo Kłamstwa sitry achra, jak powiedziano: „Cor odbudowuje się jedynie na zburzeniu Jeruszalajim”[8]. „Albowiem te myśli wznoszą się i zamieniają jedną duszę na inną” – duszę pochodzącą ze świateł świętości zamieniają na duszę pochodzącą ze świateł sitra achra, ponieważ z powodu tych myśli „Drzewo Życia odchodzi, a Drzewo Śmierci łączy się z człowiekiem – bowiem z niego przyciąga on duszę”.

Wyjaśnienie. W chwili, gdy tylko zaczyna myśleć o grzechu, odchodzą od niego światła świętości, tzn. Drzewo Życia, o którym powiedziano: „A jeśli nie dostąpił, staje się złem”. I obłaczają się w niego światła sitry achra – a ona jest Drzewem Śmierci. I wychodzi na to, że dusza jego odtąd musi pochodzić z Drzewa Śmierci, i dana zostaje mu dusza sitry achra w miejsce świętej duszy, którą miał.

180) Biada mu, kto został wyrwany przez ten zły zamysł z Drzewa Życia i przylgnął do Drzewa Śmierci (waj leih, de-it’akkar be-hahu hirhura mi-go ilana de-chajej, we-itdabbak be-ilana de-mota). Nie ma w nim gałęzi, nigdy nie zobaczy dobra, jest wyschnięty, bez żadnej wilgoci, jego owoce są gorzkie jak piołun (anfin leit bei, la chama tawa le-almin, jewesza ihu bela lachuta kelal, inbej marir ke-la’ana). O nim powiedziano: „I będzie jak jałowiec na pustkowiu, i nie zobaczy, że przychodzi dobro…” (alej itmar: we-haja ke-ar’ar ba-arava, we-lo jireh ki jawo tow we-go).

Sulam

180) „Biada mu, bo z powodu tych myśli został odcięty od Drzewa Życia i połączony z Drzewem Śmierci, które nie ma gałęzi” – tzn. jego światło ustało i nie rozprzestrzenia się, a ten, kto się z nim połączył, „nie ujrzy dobra na wieki”. „Jest suche, nie ma w nim żadnej wilgoci” – światła – „jego owoce są gorzkie jak piołun. I o nim powiedziano: «Będzie jak jałowiec na pustyni i nie zobaczy, gdy nadejdzie dobrobyt»”[9].

181) Ponieważ dobry zamysł wznosi się do góry, przylgnie do Drzewa Życia, umacnia się w jego gałęziach, je z jego owoców – wszyscy święci i wszystkie błogosławieństwa wychodzą z niego, dziedziczy życie dla swojej duszy i uzdrowienie dla swego ciała (be-gin de-hirhura tava salek le-ejla, achid be-ilana de-chajej, atkeif be-anfoj, acheil me-inbej, kol kiddushin we-kol birchan nafkin minej, achsin chajin le-nafszej we-aswata le-garmej). O nim powiedziano: „I będzie jak drzewo zasadzone nad wodami, które przy potoku wypuszcza swoje korzenie i nie obawia się, gdy przychodzi gorąco…” (alej itmar: we-haja ke-ec szatul al majim, we-al juwal jeszalach szoraszaw, we-lo jireh ki jawo chom we-go).

Sulam

181) Dobre myśli, które wznoszą się do góry, są związane z Drzewem Życia, tzn. z linią środkową, i trzymają się jego gałęzi oraz karmią się jego owocami. Cała świętość i wszystkie błogosławieństwa pochodzą od niego. Ono daje życie duszy człowieka i uzdrowienie jemu samemu. O nim powiedziano: „I będzie on jak drzewo zasadzone nad strumieniami wód”[10].

182) Wszystkie rzeczy na świecie podążają za myślą i zamysłem (kol millin de-alma azlin batar machszava we-hirhura), i dlatego jest napisane: „I poświęćcie się, i bądźcie święci” (we-al da: we-hitkaddisztam, wi-hijitem kedoszim), ponieważ wszystkie uświęcenia świata wychodzą i ciągną się z dobrego zamysłu (be-gin de-kol kiddushin de-alma afek u-maszech be-hirhura tava).

Sulam

182) Wszystkie rzeczy na świecie podążają za myślami i rozważaniem. I o tym powiedziano: „Uświęćcie się, a będziecie świętymi”[11]. Ponieważ całą świętość na świecie człowiek wywołuje i przyciąga swoimi dobrymi myślami[12].

183) Kto kala się złym zamysłem, gdy przychodzi, by połączyć się ze swoją żoną, a kieruje swoje myśli i zamysł ku innej kobiecie, i wypuszcza nasienie z myślą o innej, ten właśnie podmienia stopnie – wyższe stopnie z góry, święty stopień, na rzecz stopnia nieczystego (man de-ist’a’av be-hirhura bisza, kad atej le-izdawwaga be-ittej, we-szavej re’utej we-hirhurej be-itteta achra, we-zara zar’a be-hirhura achra, da hu de-achlaf dargin ila’in de-le’ejla, darga de-Kudsza, be-gin darga de-mesa’ava). Tak jak jego zamysł czyni zamianę na dole, tak też czyni zamianę w górze (ke-ma de-hirhura di-leih aved chilufin le-tata, af hachei aved chilufin le-ejla).

Sulam

183) Ten, kto splamił się złymi myślami i zamierza połączyć się ze swoją żoną, lecz jego pragnienie i myśli są przy innej kobiecie, i jeśli wylał nasienie z takimi myślami – tym samym dokonał podmiany wyższych stopni w górze, tzn. stopień świętości zamienił na stopień nieczystości. Tak jak jego myśli dokonują podmiany na dole, gdy zamienia swoją żonę na inną, tak samo powoduje podmianę na górze. I tak jak ciało syna, którego spłodził, nazywa się podmianą, tak również dusza jego uważana jest za podmienioną, ponieważ tymi myślami nie przyciągnął świętości, i jego dusza została zamieniona na inny stopień – tzn. sitra achra.

Wyjaśnienie powiedzianego. Już wyjaśniliśmy, jak wielką szkodę powoduje ten, kto jest połączony ze świętością, Drzewem Życia, a myśli – jak przyciągnąć lewą linię z góry w dół. Ponieważ wraz z jego złymi myślami światło życia i całe dobro natychmiast go opuszczają, a święta dusza zostaje u niego zastąpiona nieczystą duszą, jak powiedziano: „A jeśli nie dostąpił, staje się złem”. I porównuje się to do tego, kto łączy się ze swoją żoną, a myśli o innej, ponieważ ci, którzy dokonują ziwugu w świętości, są budowlą dla wyższych Zeir Anpina i Nukwy, lecz myśląc o innej, budzi Nukwę sitry achra, kobietę rozpustną, przeciwstawiającą się Nukwie Zeir Anpina, i powoduje, że świecenie lewej linii od Nukwy przyciąga się z góry w dół w klipot. I wtedy jest ona uważana za Drzewo Poznania Dobra i Zła, o którym powiedziano: „A jeśli nie dostąpił, staje się złem” – ponieważ ujawnia się nad nią punkt pierwszego skrócenia i wszystkie światła świętości odchodzą, a w ich miejsce przychodzą światła sitry achra. I wychodzi na to, że ci, którzy dokonują ziwugu, stają się wtedy budowlą dla ZoN klipot. I dlatego syn zrodzony z tego ziwugu pochodzi od sitry achra i staje się podmianą. Innymi słowy, znajduje się w nim zła dusza od sitry achra, z sił pierwszego skrócenia, i nie jest już zdolny do otrzymywania światła życia świętości.

I to oznacza powiedziane: „A jeśli wylał nasienie z tymi myślami, tym samym dokonał podmiany wyższych stopni w górze – tzn. stopień świętości zamienił na stopień nieczystości”, i o tym powiedziano: „A jeśli nie dostąpił, staje się złem” – tzn. ujawnił się nad nią punkt pierwszego skrócenia i światła życia zostały podmienione na światła Drzewa Śmierci. „Tak jak jego myśli dokonują podmiany na dole, gdy zamienia swoją żonę na inną, tak samo dokonuje podmiany na górze” – tak jak zło ujawniło się na dole, w Nukwie, zamiast dobra, które miał, tak samo doszło do podmiany w górze, w Imie – tzn. skaza wznosi się również do ZaT de-Ima, ponieważ z powodu tego, że były ze sobą połączone w czasie naprawy, szkoda następuje również między nimi w czasie uszkodzenia[13].

184) Tak jak ciało tego dziecka, które urodził, nazywa się „synem zamiany”, tak samo i w duszy nazywa się „synem zamiany” (ke-ma de-gufa de-hahu bera de-jolid, ikrei ben temura, af hachei be-nafsza ben temura ikrei). Bo w tamtym zamyśle nie przyciągnął świętego przyciągnięcia, i jego dusza została podmieniona na inny stopień (de-ha la maszich meszichu kadisza be-hahu hirhura, we-nafsza di-leih itchalaf be-darga achra).

Sulam

184) I dlatego „tak jak ciało syna, którego on spłodził, nazywa się podmianą – tak też i w odniesieniu do jego duszy nazywa się to podmianą, ponieważ przez te myśli nie przyciągnął świętości, i jego dusza została zamieniona na inny stopień, tzn. – sitra achra”. Ciało pochodzi od Nukwy, a dusza pochodzi ze świateł Imy. A ponieważ również Imie została wyrządzona szkoda, wychodzi na to, że uszkodzenie dotyczyło nie tylko ciała, lecz także duszy pochodzącej z Imy, i jest to uważane za podmianę – tzn. zmieniła się i stała się duszą nieczystą.

185) Jaakow, który jest pełnią wszystkiego, został objawiony przed Świętym, błogosławiony On, że wszystkie jego drogi były w prawdzie, i że jego zamysł był nieustannie prawy we wszystkim (Jaakow szleima de-kolla, gallej kamej Kudsza Berich Hu de-kol orchej be-keszot hawu, we-hirhura de-keszot hirher tadir be-kolla). Tej nocy, gdy obcował z Leą, jego zamysł był skierowany ku Rachel (be-hahu lelja de-meszammesz be-ittej be-Lea, hirhura di-leih be-Rachel hawait), współżył z Leą, ale myślał o Rachel (meszammesz be-Lea we-chasziv be-Rachel), i jego źródło poszło za tym jego zamysłem (u-mekora di-leih be-hahu hirhura di-leih azla).

Sulam

185) Jaakow jest doskonały, i objawione jest przed Stwórcą, że wszystkie drogi Jaakowa były w prawdzie, a jego myśli zawsze były prawdziwe, cokolwiek by nie myślał. Tej nocy, gdy połączył się ze swoją żoną Leą, jego myśli były o Racheli. Połączył się z Leą, a myślał o Racheli, i jego źródło podążało za jego myślami.

Wyjaśnienie powiedzianego. Po tym, jak zostały wyjaśnione dwa wprowadzenia dotyczące wielkiej szkody powodowanej przez tego, kto myśli o kobiecie nierządnej, podmieniając wyższe stopnie świętości stopniami nieczystych sił – o czym powiedziano: „A jeśli nie dostąpił, staje się złem” – dochodzimy do właściwego celu: wyjaśnienia wewnętrznego sensu tego, że podczas ziwugu z Leą Jaakow myślał o Racheli.

Wiemy już, że Lea to Bina, a Rachela to Malchut, tzn. Nukwa, znajdująca się od chaze Zeir Anpina i niżej. I wiemy również, że Nukwa w odniesieniu do swojej własnej właściwości nie może przyjmować światła, ponieważ znajduje się w stanie pierwszego skrócenia, lecz najpierw przyciąga kelim Imy, stając się Malchut podsłodzoną właściwością miłosierdzia – i wtedy może przyjmować światła[14]. Wynika z tego, że w swoim własnym stanie Rachela nie jest zdolna przyjąć żadnego światła, tylko wtedy, gdy otrzyma kelim od Lei, tzn. od Imy.

I dlatego powiedziano[15], że w godzinie, „gdy Jaakow odsłużył pierwsze siedem lat” – i chciał przyciągnąć siedem świateł HaGaT NeHIM dla Racheli – rozległ się głos mówiący: „Jaakow, napisano: «Od świata do świata»” – tzn. najpierw trzeba przyciągnąć naprawione kelim z wyższego świata, Biny, Lei, do świata niższego, Nukwy, Racheli. I to również jest sens słów: „Nie czyni się tak w naszym miejscu, by młodszą wydać przed starszą”[16].

I wynika z tego, że gdy wszedł do Lei, a myślał o Racheli – tzn. myślał, by przyciągnąć światła do Racheli, nie wiedząc, że to Lea – w tym momencie zamierzał przyciągnąć światła do jeszcze niepodsłodzonych kelim pierwszego skrócenia, które nazywane są złem, jak powiedziano: „A jeśli nie dostąpił, staje się złem”. Ponieważ zanim poślubił Leę, nie mógł przyciągnąć naprawionych kelim dla Racheli. I dlatego rozległ się głos mówiący: „Jaakow, napisano: «Od świata do świata»” – dlatego kelim Lei zostały u niego zamienione na właściwość kelim Racheli, tzn. siła skrócenia, która była w Racheli, połączyła się z kelim Lei, i nie mógł przyciągnąć w swoim ziwugu więcej niż WaK bez rosz.

186) I nie było to świadomie, bo on nie wiedział (we-laaw le-da’ta, de-ha la hava jada), i dlatego Reuwen nie wzniósł się w imieniu (be-gin kach, la salek Reuwen bi-szma). Święty, błogosławiony On, który wiedział, ukazał to i powiedział: „Zobaczcie syna, który urodził się na świecie” (Kudsza Berich Hu, de-hava jada, achmei leih, wa-amar: re’u ben de-itjaled be-alma). I dlatego jest napisane: „Czy człowiek ukryje się w ukryciu, a Ja go nie zobaczę?” – nie czytaj „nie zobaczę go”, lecz „ukażę go”, aby patrzyli na niego (we-al da ketiv: im jissater isz ba-mistarim wa-ani lo erennu – al tikrei erennu, ella arennu – de-jistakkelun bei). I ponieważ zostało objawione przed Świętym, błogosławiony On, że to nie było świadomie, i że Jaakow myślał o Rachel w prawym zamiarze (u-we-gin de-itgallej kamej de-Kudsza Berich Hu, de-ha laaw le-da’ta hava, u-be-orach keszot hirher be-re’utej Jaakow), nie został odrzucony spośród świętych pokoleń (la ifsal mi-go szibtin kadiszin), bo gdyby było inaczej – zostałby odrzucony (de-i laaw hachei, hava ifsal).

Sulam

186) I uczynił tak, nie wiedząc, że to była Lea. Dlatego Reuwen nie byłby nazwany tym imieniem, ponieważ miał tylko WaK bez rosz, a „imię” oznacza poznanie. Jednak Stwórca, który wiedział, że to Lea – tzn. Bina – i że nie powinna ponosić szkody z powodu skrócenia Racheli, wskazał na niego, tzn. dał mu rosz i GaR, i powiedział: „Spójrzcie – syn (Reu–ben), który narodził się światu”. I o tym powiedziano: „Czy jeśli człowiek będzie przebywał w ukryciu, czyż Ja go nie zobaczę? – powiedział Stwórca – przecież niebo i ziemia są pełne Mną”[17], i zamiast „zobaczę go (erenu אֶרְאֶנּוּ)” należy czytać „wskazuję na niego (eranu אֶרְאַנּוּ)”. A ponieważ Stwórcy było wiadome, że Jaakow o tym nie wiedział i jego pragnienie było szczere – Reuwen nie został wykluczony ze świętych pokoleń, tzn. nie został uznany za podmianę, bo w przeciwnym razie zostałby wykluczony.

187) A ponieważ zamysł jest korzeniem i sprawia działanie (u-we-gin de-hirhura ikara ihu, we-aved ovada), Święty, błogosławiony On, który znał ten zamysł, w miejscu, gdzie się przylgnął (Kudsza Berich Hu, de-hava jada hahu hirhura, be-atar de-itdabbeka). W tej pierwszej kropli zachował mu pierworództwo, jak jest napisane: „bo on był pierworodnym…” (be-hahi tippa kadma’a, istammar leih bechiruta, dichtiw: ki hu ha-bechor we-go). Pierworództwo zostało dane Josefowi, w tym miejscu, gdzie poszedł zamysł i przylgnął do tej kropli (nittena bechorato le-Josef, be-hahu atar de-hirhura azla we-itdabbak be-hahi tippa), tam przylgnął i zostało przekazane to pierworództwo (tamman itdabbak we-itmesar hahu bechora). I zostało odebrane od Reuwena i przekazane w miejscu, do którego przylgnął zamysł (we-itnetteilet bechora me-Reuwen, we-itmesar be-atar de-hirhura itdabbak bah), w Rachel myślał i do Rachel przylgnęła jego wola (be-Rachel hirher, we-itdabbak re’uta), do Rachel przylgnęło pierworództwo (be-Rachel itdabbak bechiruta), i wszystko podążało za zamysłem i myślą (we-kolla it-haddar batar hirhura u-machszava).

Sulam

187) I ponieważ myśl jest najważniejsza i to ona wywołuje działanie, Stwórca, który znał miejsce, z którym ta myśl była połączona w chwili wypływu pierwszej kropli nasienia, zachował dla niej to miejsce – tzn. pierworództwo, jak powiedziano: „Albowiem on jest pierworodnym, lecz gdy splamił łoże ojca swego, pierworództwo jego zostało oddane… Josefowi”[18] – ponieważ tam, gdzie odeszła i przylgnęła myśl w chwili poczęcia, tam też przylgnęło i zostało oddane pierworództwo. I pierworództwo zostało zabrane Reuwenowi i oddane temu miejscu, do którego przylgnęła myśl. O Racheli myślał on i do niej przylgnęło jego pragnienie. Dlatego do Racheli przylgnęło pierworództwo, i wszystko podążyło za tą myślą i rozważaniem.

188) W taki sposób zamysł i myśl dokonują działania i przyciągają przyciągnięcie zgodnie z tym, do czego człowiek przylgnął w ukryciu (ke-gawna da: hirhura u-machszava, aved ovada, we-itmaszach meszichu, be-kol ma de-itdabbak bar nasz be-sitra). Jak jest napisane: „Nie będzie żona zmarłego na zewnątrz dla obcego mężczyzny; jej szwagier wejdzie do niej” (dichtiw: lo tihje eszet ha-met ha-chuca le-isz zar, jevamah jawo aleha). A tutaj potrzeba zamysłu i woli, by się połączyła, i przez tę wolę i myśl przyciąga się przyciągnięcie i dokonuje działania, które jest potrzebne, i imię zmarłego nie zostaje wymazane ze świata (we-hacha itztarich hirhura u-re’uta le-itdabbeka, u-we-hahu re’uta u-machszava maszich meszichu, we-aved ovada de-itztarich, we-la misztacej szma de-mita me-alma).

Sulam

188) Myśl i rozważanie wywołują działanie, i dokonuje się przyciągnięcie z wszystkiego, do czego człowiek potajemnie przylgnął. Jak powiedziano: „Nie wyjdzie żona zmarłego za mąż na zewnątrz”[19]. I tutaj myśli i pragnienie powinny przylgnąć do duszy jego zmarłego brata, i w tym pragnieniu i myślach dokonuje on przyciągnięcia i wykonuje niezbędne działanie, a imię zmarłego nie zniknie ze świata.

189) A tajemnica ta: „Jeśli zwróci ku niemu swoje serce, jego duch i jego duszę do siebie zgromadzi” (we-sitra da: im jasim elaw libbo, rucho we-niszmato elaw je’esof), bo rzeczywiście wola i myśl przyciągają przyciągnięcie i dokonują działania we wszystkim, co jest potrzebne (de-ha waddaj: re’uta u-machszava maszich meszichu, we-aved ovada be-kol ma de-itztarich). I dlatego w modlitwie potrzeba woli i zamysłu, by ukierunkować (we-al da: be-celota itztarich re’uta we-hirhura le-chawwana), i tak we wszystkich tych służbach dla Świętego, błogosławiony On – zamysł i myśl czynią działanie i przyciągają to, co jest potrzebne (we-chen be-kol inun pulchanin de-Kudsza Berich Hu – hirhura u-machszava aved ovada, u-masich meszichu be-kol ma de-itztarich). (Dotąd tajemnice Tory).

Sulam

189) I to jest sens słów: „Jeśli człowiek zwróci serce swoje ku Stwórcy, to ducha jego i duszę (ruach i neszama) przyłączy On do Siebie”[20] – ponieważ właśnie pragnienie i myśli dokonują przyciągnięcia i powodują działanie we wszystkim, co konieczne. I dlatego w modlitwie należy skierować na to pragnienie i myśl. I tak samo – we wszelkiej pracy dla Stwórcy – myśl i rozważanie wywołują działanie i dokonują przyciągnięcia wszystkiego, co potrzebne.


[1] Zob. Zohar, rozdział Bereszit, część 2, p. 6.

[2] Pisma, Kohelet 8:1. „Kto jest jak mędrzec? Kto zna wyjaśnienie rzeczy? Mądrość człowieka rozjaśnia jego oblicze, a surowość jego twarzy się zmienia”.

[3] Zob. Zohar, rozdział Bereszit, część 1, p. 3, od słów: „W właściwości sądu, tzn. w właściwości Malchut świata AK, zanim została osłodzona w Bine…”

[4] Zob. „Przedmowa do Księgi Zohar”, p. 123, „Ponieważ Malchut to Drzewo poznania dobra i zła,”.

[5] Zob. wyżej, p. 27, ze słów: „I to oznacza powiedziane: «Głupiec idzie za nią»…”

[6] Tora, Bereszit 2:10. „I rzeka wypływa z Edenu, by nawadniać ogród, a stamtąd rozdziela się i tworzy cztery nurty”.

[7] Pisma, Tehilim 110:7. „Z potoku w drodze będzie pił, dlatego podniesie głowę”.

[8] Tora, Bereszit 25:23. „I powiedział jej Stwórca: «Dwa narody są w twoim łonie, i dwa ludy oddzielą się z wnętrzności twoich; jeden naród będzie silniejszy od drugiego, a starszy będzie służyć młodszemu»”. Komentarz Rasziego: „Nie będą wielcy obaj jednocześnie – gdy jeden się podnosi, drugi upada. O tym jest powiedziane: «Napełnię się, bo on został spustoszony» (Prorocy, Jechezkel 26:2) – Cor napełnia się jedynie wskutek zniszczenia Jeruszalajim”.

[9] Prorocy, Jirmijahu 17:6. „I będzie jak jałowiec na pustkowiu, nie zobaczy, że przychodzi dobro, zamieszka w miejscach spalonych na pustyni, ziemi słonej i niezamieszkanej”.

[10] Pisma, Tehilim 1:3. „I będzie jak drzewo zasadzone nad strumieniami wód, które owoc swój daje w swoim czasie, a liść jego nie więdnie; i wszystko, co uczyni, powiedzie się”.

[11] Tora, Wajikra 11:44. „Ja bowiem jestem Haszem, Bóg wasz, uświęćcie się więc i bądźcie święci, bo Ja jestem święty; nie kalajcie waszych dusz żadnym płazem, który pełza po ziemi”.

[12] Zob. wyżej, p. 177–178.

[13] Zob. wyżej, p. 178, ze słów: „I to oznacza powiedziane: «Ten, kto strzeże się złych myśli»…”.

[14] Zob. Zohar, rozdział Bereszit, część 1, p. 3, ze słów: “W właściwości sądu, tzn. w właściwości Malchut świata AK, zanim została osłodzona w Bina…”

[15] Zob. wyżej, p. 131.

[16] Tora, Bereszit 29:26. “I powiedział Lawan: «Nie robi się tak u nas, żeby młodszą wydać przed starszą»”.

[17] Prorocy, Jirmijahu 23:24. “Czy może człowiek ukryć się w kryjówce, abym go nie widział? – mówi Stwórca. Czyż nie wypełniam Ja niebo i ziemię? – mówi Stwórca”

[18] Pisma, Diwrej ha-Jamim 1, 5:1-2. “A synowie Reuwena, pierworodnego Iszraela – bo on był pierworodny, lecz gdy zbezcześcił łoże ojca swego, dane zostało jego pierworodztwo synom Josefa, syna Iszraela, ale nie zapisano go w rodowodzie jako pierworodnego. Bo Jehuda był najpotężniejszy wśród braci jego, i z niego władca; lecz pierworodztwo – dla Josefa”.

[19] Tora, Dewarim 25:5. “Jeśli bracia mieszkają razem, i umrze jeden z nich, a nie ma u niego syna, nie wyjdzie żona zmarłego za męża obcego; jej szwagier niechaj wejdzie do niej i weźmie ją sobie za żonę, i uczyni z nią obowiązek lewiratu”.

[20] Pisma, Ijow 34:14. “Gdyby skierował do siebie serce Swoje, zebrał do siebie ducha jego i tchnienie jego”.