88) „I zobaczył Israel synów Josefa i powiedział: Kim są ci?” (wa-jar Israel et bnej Josef, wa-jomer: mi ele). Rabbi Aba otworzył: „I powiesz w sercu swoim: Kto mi urodził tych?” (Rabbi Aba patach: we-amart bilwawech: mi jalad li et ele). Co to ukazuje? Israel niższy widzi, że synowie Israelu stają przed nim (maj ka-majre? Israel le-tata chaze de-jejtun bnohi de-Israel kamej), gdy przychodzą z Elam, z Szinear, z Chamat i z wysp morza, i zgromadzą się wszyscy, i będą liczni (kad jejtun me-Elam, u-mi-Szinear, u-me-Chamat, u-me-i-jej ha-jam, we-achnaszu kullhu, we-jehon saggin). Powie Szchina: kim są wszyscy ci? (tejma Szechinta: me’an inun kullhon?) I nie ma wśród nich odrzucenia z synów obcej kobiety (we-la behon pesul mi-bnej nuchra’a). Powiedzą do niej: my wszyscy jesteśmy błogosławieni (jejmerun leh: anachna kullana mewarech), i nie ma syna obcej wśród nas (we-lejt bena nuchra’a ba-hadan), bo oddzielili się jeden od drugiego, i złączył ich razem, i przyjęli się – nawrócili się razem z Israel, i będą jako jedno (de-jitparszu da min da, we-charat le-hon ka-chada, we-jitgajrun, jetuwun giyurin im Israel, we-jehon ka-chada).
Sulam
88) „I zobaczył Israel synów Josefa i powiedział: «Kim są ci?»[1]. Ogłosił Rabbi Aba: «I powiesz w sercu swoim: „Kto mi ich zrodził?”»[2]. Co chce przez to powiedzieć Pismo? Israel na dole ujrzy, że staną przed nim synowie Israela, kiedy przyjdą „z Elamu, z Szinaru, z Chamatu i z wysp morza”[3], i zbiorą się wszyscy, i staną się licznym narodem. Szchina powie: „Kim są ci wszyscy, czy nie ma wśród nich niegodziwca spośród synów cudzoziemców?” I powiedzą jej: „Wszyscy jesteśmy synami twoimi i nie ma wśród nas syna-cudzoziemca”, ponieważ oddzielą się jedni od drugich” – liczna rzesza oddzieli się od Israela, „i razem dokonają obrzezania, i nawrócą się w wierze, i powrócą przybysze z Israelem, i będą razem”.
89) Nauczano: trudni są konwertyci dla Israela jak liszaj na skórze żywego ciała, dla ich ziemi (tana: kaszin gejrin le-Israel ke-sappachat be-or ha-chaj, le-ar’ahon). Jest napisane: „Bo zmiłuje się Stwórca nad Jaakowem i jeszcze wybierze Israel, i przyłączy się do nich ger, i przylgną do domu Jaakowa” (ketiw: ki jerachem AWAJa et Jaakow, u-vachar od be-Israel, we-nilwa ha-ger aleihem, we-nispechu al bejt Jaakow). Gdy powrócą do swojej ziemi jako stworzenie, i będzie w nich miłość, będzie Stwórca jeden i Jego Imię jedno (kad jetuwun le-ar’ahon beraja, we-jehewjan rechimu behon, jihje AWAJa echad u-szemo echad). Przyłączą się konwertyci do Israelu, i będą dla nich jak głębia w ich ciele (jitlawwun giyurin im Israel, we-jehewjan le-hon ke-omka be-bisrejon).
Sulam
89) „Uczyliśmy się, że przybysze są uciążliwi dla Israela jak liszaj na żywej skórze, czyli na ich ziemi. Powiedziano: «Bo zmiłuje się Stwórca nad Jaakowem i ponownie wybierze Israela, i przyłączą się do nich cudzoziemcy, i przylgną do domu Jaakowa»[4]. Gdy synowie powrócą na swoją ziemię i będzie między nimi miłość, «wówczas Stwórca będzie jeden i Jego imię jedno». I wtedy przyłączą się przybysze do Israela i staną się dla nich jak liszaj na ich ciele.”
90) A dlaczego tak bardzo? Przyjdź i posłuchaj: powiedział Rabbi Szymon – z powodu granic ziemi, bo każdy będzie chciał mieszkać w ziemi Israelu i powstanie zatłoczenie mieszkańców (we-kol kach lama? ta szema: amar Rabbi Szimon: al techumin de-ar’a, de-kol chad jehe ra’awa le-medar be-ar’a de-Israel, we-tista’ar dijurin). Jest napisane: „I kołki twoje wzmocnij” (ketiw: witeidotajich chazeki). Należy powiedzieć: to ci, którzy byli z tobą od początku – umocnij ich i wspieraj ich bardziej niż pozostałe narody (cawij le-mejmar: sichja de-hawjan imach me-ikara – atkejf jat’chon, we-saja jat’chon jatir misz’ar ammamin), jakby to było możliwe, że ty możesz się wzmocnić przez nich ponad wszystkie inne narody (kiwjachol, de-at sake le-itttakkefa jat’chon be-kol ammama achara). I będą liczni (we-jehon saggin).
Sulam
90) „Dlaczego aż tak bardzo?!” – jak liszaj. „Posłuchaj, powiedział Rabbi Szimon, o granicach tej ziemi”, o których tu mowa, „ponieważ każdy będzie pragnął żyć w ziemi Israela, i pojawią się mieszkańcy” spoza jej granic. „O tym powiedziano: «Wzmocnij swoje kołki»[5]. Chodzi o kołki, które były z tobą wcześniej”, od czasu wygnania, „wzmocnij je i napraw bardziej niż wobec wszystkich innych narodów, tak jak uważałeś za konieczne, by je wzmacniać, przebywając pośród innych narodów” – czyli na wygnaniu wśród narodów, „i oni” – przybysze – „będą liczni”.
Wyjaśnienie. Cała różnica między Israelem a narodami polega na tym, że Israel przynależy do środkowej linii, która ogranicza poziom lewej i łączy ją z prawą, i to nazywa się granicami Israela. A pozostałe narody utrzymują się w lewej linii i nie chcą pozostać w granicach linii środkowej[6].
A na końcu naprawy granice tego ekranu rozszerzą się z poziomu MA (מה – 45) do poziomu AB (עב – 72). O tym właśnie powiedziano: „Rozszerz miejsce swego namiotu, wydłuż swoje sznury”. Bo granice ziemi Israela rozszerzą się z poziomu MA (מה) do poziomu AB (עב), ale jednocześnie fragment kończy się słowami: „Kołki swoje wzmocnij” – czyli granice, ponieważ powiedziano: „Na prawo i lewo się rozszerzysz, a potomstwo twoje przejmie narody i zaludni opustoszałe miasta”[7] – czyli narody, które się przesiedlą i będą mieszkać w ziemi Israela.
I ponieważ ich korzeń nie pochodzi z nasienia Israela, trzeba się ich obawiać, aby nie przekroczyli całkowicie granic, czyli by nie chcieli przyjąć na siebie również wielkiego ekranu AB. Dlatego należy wzmacniać kołki, czyli granice, bo kołek namiotu wyznacza szerokość namiotu. I to jest sens słów: „Kołki swoje wzmocnij, bo na prawo i na lewo się rozszerzysz, a potomstwo twoje przejmie narody”.
Dlatego powiedział Rabbi Szymon o granicach tej ziemi, że przybysze są jak liszaj, w kontekście granic ziemi Israela. „Ponieważ każdy będzie wtedy pragnął mieszkać w ziemi Israela” – czyli każdy będzie chciał żyć w ziemi Israela i wszyscy przybysze ze wszystkich narodów przybędą i osiedlą się w ziemi Israela, jak powiedziano: „Na prawo i na lewo się rozszerzysz, a potomstwo twoje przejmie narody”.
I dlatego powiedziano: „I pojawią się mieszkańcy” – czyli przesiedleńcy wkroczą w granice ziemi Israela i wyłonią się spoza jej granic, ze względu na korzeń swoich ojców, którzy nie chcą żadnych granic. Dlatego „powiedziano: «Kołki swoje wzmocnij»[8]. Chodzi o kołki, które były z tobą wcześniej, od czasu wygnania, wzmocnij je i popraw bardziej niż wobec wszystkich innych narodów” – czyli należy jak najmocniej wzmocnić granice, aby inne narody nie wtargnęły w nie. I mówi: „Kołki, które były z tobą wcześniej”, ponieważ na końcu naprawy nie będą mieli awijutu (grubości), by być zdolnym podnieść MaN do ekranu i granicy i dlatego będą musieli wtedy używać awijutu, który mieli wcześniej, by podnieść MaN do ekranu i granicy[9]. I to oznacza powiedziane: „Tak jak uważałeś za konieczne, by je wzmacniać, przebywając pośród innych narodów” – bo właśnie wtedy trzeba będzie tak bardzo wzmacniać kołki, czyli ekrany, jak w czasie, gdy przebywali w wygnaniu wśród narodów. Bo po zakończeniu naprawy ekran nie będzie miał wystarczającego awijutu i trzeba będzie użyć tego, który mieli w czasie wygnania.
[1] Tora, Bereszit, 48:8. «I zobaczył Israel synów Josefa i powiedział: „Kim są ci?”».
[2] Prorocy, Jeszajahu, 49:20-21. «Jeszcze powiedzą ci głośno twoi utraceni synowie: „Za ciasne jest dla mnie to miejsce, przesuń się, abym mógł się pomieścić”. I powiesz w swoim sercu: „Któż mi tych urodził? Ja przecież byłam pozbawiona dzieci i samotna, wygnana i opuszczona – któż więc tych wychował? Oto byłam pozostawiona sama – ci, gdzie oni byli?”».
[3] Prorocy, Jeszajahu, 11:11. «I stanie się w owym dniu: Stwórca ponownie, po raz drugi, wyciągnie swoją rękę, aby sprowadzić resztę swojego ludu, który ocaleje, z Aszuru i z Micraimu, i z Patrosu, i z Kusz, i z Ejlamu, i z Szinaru, i z Chamatu, i z wysp morza».
[4] Prorocy, Jeszajahu, 14:1. «Bo zlituje się Stwórca nad Jaakowem i ponownie wybierze Israela, i da im odpoczynek na ich ziemi. I przyłączą się do nich cudzoziemcy i przylgną do domu Jaakowa».
[5] Prorocy, Jeszajahu, 54:2. «Rozszerz miejsce twojego namiotu, a zasłony twoich mieszkań niech się rozciągną, nie szczędź, przedłuż swoje sznury i swoje paliki umocnij».
[6] Patrz Zohar, rozdział Chaje Sara, p. 10.
[7] Prorocy, Jeszajahu, 54:3. «Bo na prawo i na lewo się rozszerzysz, a twoje potomstwo posiądzie narody i zaludni opustoszałe miasta».
[8] Prorocy, Jeszajahu, 54:2. «Rozszerz miejsce twojego namiotu, a zasłony twoich mieszkań niech się rozciągną, nie szczędź, przedłuż swoje sznury i swoje paliki umocnij».
[9] Patrz Zohar Hakdama, p. 118.