751) A tajemnica tego, co napisano: „Z Aszera – tłusty będzie jego chleb, a on da przysmaki królewskie.” (we-raza de-ketiv: me-Aszer shmena lachmo, we-hu yiten ma’adanei Melech.) A mimo to – inna sprawa, jak jest napisane: „Zobaczyły ją córki i nazywały szczęśliwą”, i dlatego Lea powiedziała: „Szczęśliwa jestem, bo szczęśliwą nazwą mnie córki” – i wszystko się zgadza. (we-im kol da, milla achra – ke-ma de-ketiv: ra’uha banot va-yesharuha, we-al da amra Lea: be-oshri ki isheruni banot – we-kolla shappir.) Chodź i zobacz: z przyszłego świata płynie i spływa do tego Sprawiedliwego, by dawać rozkosze i przyjemności tej ziemi, która jest „chlebem niedoli” – i staje się „chlebem rozkoszy”. (we-ta chaze: me-alma de-ate itmeshakh we-nageid le-hai Caddik, le-mehav tafnukin we-iddunin le-hai arec, de-ihu lechem oni, we-it’abed lechem panag.) To jest to, co napisano: „Z Aszera – tłusty będzie jego chleb, a on da przysmaki królewskie” – z pewnością. I już to wyjaśniliśmy. (hada hu de-ketiv: me-Asher shmena lachmo, we-hu yiten ma’adanei Melech – waddaj, we-ha okimna.)
Sulam
751) „I powiedziano: «Od Aszera – tłusty jego chleb, i on dostarczać będzie potrawy królewskie»[1]. Stąd wynika, że Aszer to sprawiedliwy, jak mówiliśmy wcześniej – Jesod Zeir Anpina, który daje potrawy Nukwie. „Jednak zarazem to inna właściwość, jak powiedziano: «Zobaczyły ją dziewice – i uznały»[2]” – czyli odnosi się to do właściwości Nukwy, a nie Jesodu Zeir Anpina. „I dlatego powiedziała Lea: «Na szczęście moje, bo dziewczęta będą mnie błogosławić»[3]. I wszystko to jest prawdą. Spójrz: z przyszłego świata” – czyli z Biny, „bierze początek i wychodzi (napełnienie) do tego sprawiedliwego” – Jesod Zeir Anpina, „aby dawać rozkosze i potrawy tej ziemi, która była chlebem ubóstwa, a stała się chlebem rozkoszy. I to jest sens słów: «Od Aszera – tłusty jego chleb, i on dostarczać będzie potrawy królewskie» – oczywiście. I już to wyjaśnialiśmy”. Aszer – to Bina[4], która dostarcza „potrawy królewskie” Jesod, a Jesod – Nukwie.
752) Chodź i zobacz: „Z Aszera – tłusty będzie jego chleb.” To jest miejsce, które wszyscy nazywają błogosławionym. A co to za miejsce? Przyszły świat, który wyżsi i niżsi błogosławią i tęsknią do niego. (ta chaze: me-Aszer shmena lachmo – da hu atar de-kolla me’ashrin leih, u-mai ihu? alma de-ate, de-ila’in we-tata’in me’ashrin leih, u-mi-kasfin leih.) „Tłusty będzie jego chleb” – kto to jest? Do tego miejsca nie zostało jeszcze wyjaśnione, kim on jest. (shmena lachmo – man? ad ka’an la pareish man hu atar.) Lecz istnieje chleb i chleb, tak jak istnieje drzewo i drzewo – istnieje drzewo życia i drzewo, które zawiera śmierć. (ela: it lechem we-it lechem, ke-ma de-it ilana we-it ilana – it ilana de-chayyei, we-it ilana de-talya bei mota.) Istnieje chleb, który nazywa się „lechem oni” (chleb biedy), i chleb, który nazywa się „lechem panag” (chleb rozkoszy). (it lechem de-ikrei lechem oni, we-it lechem de-ikrei lechem panag.) A czym on jest? To litera „waw”, i to jest jego chleb – „lechem” i „waw”, dlatego napisano: „Oto spuszczam wam chleb z nieba” – z nieba, z pewnością. (u-man ihu? da waw, we-da hu lachmo: lechem-waw, we-al da ketiv: hineni mamtir lachem lechem min ha-shamayim – min ha-shamayim waddaj.)
Sulam
752) „«Od Aszera – tłusty chleb jego» – to miejsce, które wszyscy uznają. A czym jest to miejsce? To przyszły świat” – Bina, którą uznają wyżsi i niżsi i do której dążą. „«Tłusty chleb jego» – czyj chleb? Dotąd nie zostało jeszcze wyjaśnione, czym jest to miejsce”, do którego odnosi się ten chleb. „Jest chleb i jest chleb, tak jak jest drzewo i jest drzewo. Jest Drzewo Życia” – Zeir Anpin, „i jest Drzewo, z którym związana jest śmierć” – i to drzewo to Nukwa. „I jest chleb, zwany chlebem ubóstwa” – i to jest Nukwa, „a jest chleb, zwany chlebem rozkoszy. A czym jest ten chleb? To litera waw (ו)” z imienia AWAJa (הויה) – Zeir Anpin, „i to jest «jego chleb» (lachmo לחמו) – «chleb waw» (lechem waw לחם ו)” – czyli chleb Zeir Anpina. „I dlatego powiedziano: «Oto Ja spuszczę wam chleb z niebios»[5] – oczywiście, z niebios” – czyli od Zeir Anpina, który nazywany jest „niebiosami”.
753) I dlatego: „Z Aszera – tłusty będzie jego chleb” – to chleb z literą „waw”, ponieważ z niego żywi się to Drzewo, i ono jest nim przyozdabiane, jak napisano: „koroną, którą uwieńczyła go jego matka.” (we-al da: me-Aszer shmena lachmo – lechem waw, de-ha mineih itzan hai ilana, we-hu me‘attera leih, ke-de-ketiv: ba‘atarah she-‘itt’rah lo immo.) A gdy on trzyma, z pewnością „on daje przysmaki królewskie.” (we-kad ihu naket, waddaj: hu yitten ma‘adanei Melech.) A kto jest Królem? To Kneset Israel, ponieważ z niego się żywi i on daje jej przez rękę sprawiedliwego – tego świętego poziomu, trwałego znaku. (u-man Melech? – da Kneset Jisrael, de-ha mineih itzanat, we-hu yaheiv lah al yada de-Caddik – darga kadisha, ot kayyama.) A stamtąd do wszystkich innych poziomów na dole – i wszystko według wzoru tego, co w górze. (u-me-hacha le-she’ar dargin de-le-tata, u-kullhu ke-gavna de-le-eila.)
Sulam
753) „I dlatego: «Od Aszera – tłusty chleb jego (lachmo לחמו)» – «chleb waw» (lechem waw לחם ו)” – czyli chleb Zeir Anpina, zwanego waw ו, „ponieważ od niego” – od Biny, zwanej Aszer, „żywi się to Drzewo” – Zeir Anpin, „i ona” – Bina, „ozdabia go koroną” – GaR, „jak powiedziano: «W koronie, którą ukoronowała go jego matka»[6]” – czyli Bina, zwana matką. I gdy on” – Zeir Anpin, „otrzymuje, to z pewnością: «On dostarczać będzie potrawy królewskie». A kto jest Królem? „To Kneset Israel” – Nukwa, „ponieważ od niego” – od Zeir Anpina, „ona się żywi, a on przekazuje jej przez sprawiedliwego – i to jest stopień świętości, znak przymierza” – czyli Jesod Zeir Anpina. „A stąd” – z Nukwy, „do pozostałych stopni na dole” – w BEA (Brija, Jecira, Asija). „I wszystkie one są podobne do wyższych” – innymi słowy, naprawy w BEA są podobne do napraw w Acilut.
754) W księdze rawa Hamnuna Saba powiedziano tak: „Z Aszera – tłusty będzie jego chleb” – to chleb szabatowy, który jest panag (rozkoszny), jeden na dwa, jak jest napisane: „Zbierali chleb podwójny.” (be-sifra de-Rav Hamnuna Sava amar hachei: me-Aszer shmena lachmo – da lechem Szabbat, de-ihu panag, al chad trein, ke-de-ketiv: laktu lechem mishneh.) Co to jest „chleb podwójny”? To dwa chleby: chleb z nieba i chleb z ziemi. (mai lechem mishneh? – ela: trei lechem – lechem min ha-shamayim, we-lechem min ha-arec.) To jest chleb rozkoszy, a to chleb biednych. (da hu lechem panag, we-da hu lechem de-miskena.) W Szabat dolny chleb łączy się z górnym chlebem, i ten zostaje pobłogosławiony przez tamten, i to jest „chleb podwójny.” (u-be-Shabbat itkellil lechem tata’a be-lechem ila’a, we-itbarech hai begin hai, we-ihu lechem mishneh.)
Sulam
754) „W swojej księdze raw Amnuna Saba powiedział tak: «Od Aszera – tłusty chleb jego» – to chleb szabatowy, przynoszący podwójną rozkosz, jak powiedziano: «Zebrali chleba w dwójnasób, po dwa omery na każdego»[7]. Co czyli «Chleb w dwójnasób»? To dwa chleby: chleb z niebios” – od Zeir Anpina, „i chleb z ziemi” – od Nukwy. „I to właśnie nazywa się chlebem rozkoszy. Natomiast jeśli tak” – chleb z ziemi, bez połączenia z chlebem z niebios, „to jest to chleb ubóstwa. A w szabat włącza się chleb niższy” – Nukwy, „w chleb wyższy” – Zeir Anpina, „i błogosławiony jest ten niższy dzięki wyższemu, i to jest «chleb w dwójnasób»”.
Wyjaśnienie. Napełnienie Nukwy, gdy jest w właściwości lewej linii bez prawej, Hochma bez chasadim, nazywa się chlebem ubóstwa, ponieważ Hochma nie świeci bez chasadim. A napełnienie Zeir Anpina – chasadim, wychodzące z wyższej Biny, to chleb rozkoszy, i one świecą zawsze. A w szabat te dwa napełnienia – Zeir Anpina i Nukwy, łączą się ze sobą, i Hochma Nukwy obłacza się w chasadim chleba Zeir Anpina, i chleb jej staje się również właściwością „chleba rozkoszy”, tak jak chleb Zeir Anpina. I to jest sens słów: „Chleb w dwójnasób”.
755) I dalej mówił: chleb podwójny szabatu bierze się z wyższego Szabatu, który płynie i świeci dla wszystkiego, i łączy się chleb z chlebem, i to jest chleb podwójny. (we-tu hava amar: lechem mishneh de-Shabbat, naket mi-Shabbat ila’a, de-ihu nageid we-anheir le-kolla, we-itchabbar lechem be-lechem, we-ihu mishneh.) A wszędzie tajemnica chleba – to aspekt żeński, dlatego napisane jest „shmena” (tłusta – w rodzaju żeńskim), a nie „shamen” (tłusty – w rodzaju męskim). (u-we-kol atar raza de-lechem – nukva hi, begin kach shmena ketiv we-lo shamen.) I napisano: „Jedyny chleb, który on je” – to jego żona. (u-ketiv: ki im ha-lechem asher hu ochel – da inteteih.)
Sulam
755) „I jeszcze powiedział raw Amnuna Saba: «Chleb w dwójnasób szabatu» oznacza, że chleb Nukwy «otrzymuje napełnienie od wyższej szabatu», Biny, «która zstępuje i świeci wszystkim, i łączy się chleb» Nukwy «z chlebem» Biny, «i to jest – „w dwójnasób”». I wyjaśnia, dlaczego nie mówi „chleb Nukwy z chlebem Zeir Anpina”, jak wcześniej, lecz z „chlebem Biny”. «Ponieważ w każdym miejscu chleb – to Nukwa», Nukwa Zeir Anpina lub Bina, również będąca Nukwą. Jednak napełnienie Zeir Anpina nie nazywa się chlebem, ponieważ on – to zachar. «Dlatego powiedziano „tuczna”», czyli «tuczna (dosł. „tuczna”) chleb jego» – w rodzaju żeńskim, «a nie „tuczny”» – w rodzaju męskim, «i powiedziano: „Poza chlebem, który jadł”[8], i to oznacza: poza swoją żoną, która nazywa się chlebem», bo chleb to właściwość Nukwy.
756) A jeśli powiesz: „a chleb odszedł z naszych naczyń” – i nie jest napisane „odeszła” w rodzaju żeńskim, to odpowiadamy: pozostałe pożywienie również nazywane jest chlebem. (we-i teima: we-ha-lechem azal mi-kelenu, we-la ketiv azlat – shear mezona lechem karin leih.) I trzeba rozróżnić: co jest innym pożywieniem, a co jest prawdziwym chlebem. (we-ishtemodan milin: man hu shear mezona, u-man hu lechem mamash.) Chleb wyższy – wszędzie to aspekt męski, chleb niższy – wszędzie to aspekt żeński. (lechem de-le’eila – be-kol atar dechar; lechem tata’a – be-kol atar nukva.) A my znajdujemy, że czasem pisze się w rodzaju męskim, a czasem żeńskim, a wszystko to jedno i to samo, jedno jak drugie, i wszystko jest poprawne. (va-anan ashkechinan de-zimnin ketiv dechar, u-le-zimnin nukva, we-kolla chad milla – hai ke-hai, we-shappir kolla.)
Sulam
756) „Powiedziano: «Skończył się chleb w naszych torbach»[9]”. „Skończył się” powiedziano w rodzaju męskim, a nie „skończyła się” – w żeńskim. „To dlatego, że cały pozostały pokarm”, oprócz chleba, „także nazywamy chlebem. I te pojęcia się różnią – jaki chleb to pozostały pokarm, a jaki chleb to prawdziwy, ponieważ wyższy chleb” – Zeir Anpina, „w każdym miejscu to zachar” – i to jest pozostały pokarm; „niższy chleb” – Nukwy, „on w każdym miejscu to nekewa” – i to jest prawdziwy chleb. „Dlatego widzimy, że czasem pisze się w rodzaju męskim, a czasem – w żeńskim. Lecz wszystko to jest jednością, zarówno jedno, jak i drugie”, tylko jedno – w Zeir Anpinie, a drugie – w Nukwie, „i wszystko to jest prawdą”.
757) Chodź i zobacz: Aszer odciśnięty jest w górze i odciśnięty na dole – w uporządkowaniach Oblubienicy, i wszystkie dwanaście pokoleń mają nad sobą morze, które stoi nad nimi i zostało przez nie ustanowione, jak powiedziano: „A morze było nad nimi od góry.” (ta chaze: Aszer – raszim le-eila, we-rashim le-tata, be-tikkunei kalla, we-kullhu tresar shvatin – jamma ka’im alayhu, we-itkakkan behon, hadehu de-ketiv: we-ha-yam aleihem milma‘la.) I tajemnica tej sprawy: została ustanowiona w górze i ustanowiona na dole – na ziemi. (we-raza de-milla: ittakkan le-eila, we-ittakkan le-tata be-ar‘a.) Ustanowiona w górze przez znane uporządkowania, według wzoru świata górnego. (ittakkan le-eila be-tikkunin yedi‘in, ke-gavna de-alma ila’a.) I ustanowiona na dole w tych dwunastu pokoleniach – według wzoru górnego, jak Szchina w górze i Szchina na dole przez Israel, i w dwunastu pokoleniach została zawarta i uformowana. (we-ittakkan le-tata be-hanei tresar shvatin ke-gavna de-le-eila, we-al da: Shechinta le-eila u-Shechinta le-tata beginayhu de-Israel, u-we-tresar shvatin itkellilat we-ittakkanat.) Aszer w swoim uporządkowaniu stoi jak pozostałe pokolenia. (Asher be-tikkunaha ka’ima, kish’ar shvatin.)
Sulam
757) „Aszer zaznaczony jest na górze” – w Binie[10], „i zaznaczony na dole, w naprawach oblubienicy” – Nukwy, „ponieważ na wszystkich dwunastu pokoleniach” – na które wskazuje dwanaście wołów, „na nich utrzymuje się morze” – Nukwa, „i jest naprawiane za ich pomocą, jak powiedziano: «A morze na nich – z góry»[11]”. Czy zatem Aszer jest na dole – w naprawach Nukwy? „Ale rzecz w tym, że jest naprawiany zarówno na górze” – w Binie, „jak i na dole, na ziemi” – czyli w Nukwie. „Naprawia się na górze, w znanych naprawach, na podobieństwo wyższego świata” – Biny, „naprawia się na dole, w dwunastu pokoleniach” – czyli w naprawach Nukwy, „w wyższym podobieństwie” – jak Bina, ustawiona na dwunastu naprawach Zeir Anpina. „I dlatego jest Szchina na górze” – Bina, ustawiana na dwunastu naprawach Zeir Anpina, czyli trzech liniach, z których każda zawiera cztery oblicza, „i jest Szchina na dole” – Nukwa, „która dzięki Israelowi została włączona w dwanaście pokoleń i naprawiona, i w jej naprawach Aszer stoi obok pozostałych pokoleń”.
758) A gdyby nie to, że Mojżesz to objawił, nie byłoby to poznane – jak napisano: „i w oliwie moczy swą stopę.” (we-i la’u de-galei Mosze, la ityada – de-ketiv: we-tovel ba-shemen raglo.) Aby ukazać, jaki jest jego związek w swoim miejscu, że spływa na niego to namaszczenie wielkości z góry. (le-achaza’a an hu kishra dileih be-atreih, de-ihu nageid hahu meshach revut mi-le’eila.) Dlatego napisano: „Błogosławiony spośród synów – Aszer…” (beginay kach ketiv: baruch mi-banim Asher…)
Sulam
758) „I gdyby nie otworzył Mosze”, że Aszer – to Bina, „nie byłoby mu wiadome to, co powiedziano: «I będzie zanurzać w oliwie swą nogę»[12], aby wskazać, gdzie znajduje się jego związek z jego miejscem, że on przekazuje oliwę namaszczenia” ze swojego miejsca „z góry”, z Biny. „I dlatego powiedziano: «Błogosławiony spośród synów Aszer»”.
[1] Tora, Bereszit, 49:20. «Od Aszera – tłusty jego chleb, i on dostarczać będzie potrawy królewskie».
[2] Pisma, Szir ha-Szirim, 6:9. «Jedyna ona, gołębica moja, czysta moja, jedyna ona u swojej matki, wybrana u swojej rodzicielki. Zobaczyły ją dziewczęta – i uznały, królowe i nałożnice – i wysławiły ją».
[3] Tora, Bereszit, 30:13. «I powiedziała Lea: “Na szczęście mi, bo dziewczęta będą wysławiać moje szczęście!”. I nadała mu imię Aszer».
[4] Patrz Zohar, rozdział Bereszit, część 2, p. 6. «Pierwszy przybytek – to miejsce, które zostało ustanowione na dole, aby stać się podobnym do wyższego, tzn. Jesod, znajdujący się w Malchut, która ustanowiła się na dole, na swoim miejscu, aby stać się podobną Binie…».
[5] Tora, Szemot, 16:4. «I powiedział Stwórca, zwracając się do Moszego: Oto, Ja spuszczam wam chleb z niebios, i wyjdzie lud, i zbierać będą każdego dnia tyle, ile potrzeba na ten dzień – aby go doświadczyć, czy będzie postępował według Mojego prawa, czy nie».
[6] Pisma, Szir ha-Szirim, 3:11. «Wyjdźcie i zobaczcie, córki Cijonu, króla Szlomo w wieńcu, którym ukoronowała go jego matka w dniu jego wesela i w dniu radości jego serca».
[7] Tora, Szemot, 16:22. «I stało się, że dnia szóstego zebrali chleba podwójnie, po dwa omery na każdego; i przyszli wszyscy naczelnicy zgromadzenia, i opowiedzieli Moszemu».
[8] Tora, Bereszit, 39:6. «I zostawił on wszystko, co miał, w rękach Josefa, i nie troszczył się przy nim o nic, oprócz chleba, który jadł. A Josef był piękny postawą i piękny wyglądem».
[9] Prorocy, Szmuel I, 9:7. «I powiedział Szaul do swojego sługi: “Oto, pójdziemy, ale co przyniesiemy temu człowiekowi? Przecież skończył się chleb w naszych torbach i nie ma daru, aby przynieść człowiekowi Wszechmogącego – co mamy?”».
[10] Patrz Zohar, rozdział Bereszit, część 1, p. 6.
[11] Prorocy, Melachim I, 7:25. «Stało morze na dwunastu bykach: trzej patrzyli na północ, trzej patrzyli na zachód, trzej patrzyli na południe i trzej patrzyli na wschód. A morze spoczywało na nich z góry, a wszystkie ich tylne części (dosł. odwrotne strony) były zwrócone do środka».
[12] Tora, Dewarim, 33:24. «A o Aszerze powiedział: “Błogosławiony wśród synów Aszera. Będzie on umiłowany przez swoich braci i zanurzać będzie swoją nogę w oliwie”».